Chi tiết tin tức

Quản Trị Viên Klive

Bản đồ chuyền bóng là gì? Cách nhận biết trung tâm tổ chức của đội

Bản đồ chuyền bóng có thể vẽ từng đường chuyền trên mặt sân hoặc gộp chúng thành mạng kết nối giữa các cầu thủ. Bài này tập trung vào mạng chuyền bóng. Mỗi nút đại diện cho một cầu thủ, mỗi liên kết thể hiện đường chuyền từ người này sang người kia và độ dày thường biểu thị số đường chuyền trong mẫu. Cầu thủ ở giữa hình có thể đơn giản là người có tọa độ trung bình ở giữa sân. Vai trò tổ chức cần được kiểm tra qua hướng chuyền, người nhận và bối cảnh pha bóng. [1]


Một bản đồ cần có những thông tin nào?




Thành phầnCách đọc


Vị trí nútCó thể là trung bình tọa độ lúc chuyền, lúc nhận, hoặc lúc xuất hiện từ dữ liệu theo dõi. Kiểm tra chú giải.
Kích thước nútTùy biểu đồ, có thể là số lần chuyền, số lần nhận hoặc tổng lượt tham gia.
Hướng liên kếtA chuyền cho B và B chuyền cho A là hai hướng. Nếu hình gộp hai hướng, cần bảng sự kiện để tách.
Độ dày liên kếtThường là số đường chuyền đã chọn, chẳng hạn các đường chuyền thành công trong bóng sống.
Khung thời gianCả trận, một hiệp hoặc khoảng giữa hai lần đổi người. Nên ghi thêm tỷ số nếu so các giai đoạn.


Hình 1 trong bài của Buldú và cộng sự đặt bản đồ điểm xuất phát các đường chuyền cạnh mạng chuyền của Barcelona và Real Madrid mùa 2017/18. Với mạng đó, nút nằm ở vị trí trung bình các đường chuyền của cầu thủ, còn độ dày cho biết có bao nhiêu đường chuyền giữa các cầu thủ. Hai cách vẽ trả lời hai câu hỏi khác nhau, gồm bóng được chuyền từ đâu và bóng lưu chuyển giữa ai. [1]


Bản đồ nhiệt trả lời một câu hỏi khác nữa. Nó cho biết vị trí hoặc hành động tập trung ở khu vực nào, tùy dữ liệu nền. Để nhận ra cặp cầu thủ kết nối hai cánh, cần mạng có hướng hoặc danh sách đường chuyền theo thứ tự.


Chọn chỉ số theo vai trò đang tìm




Bạn muốn tìm ai?Bắt đầu với chỉ số nào?Đọc thêm điều gì?


Người nhận bóng nhiềuTổng trọng số liên kết đi vào, tức số đường chuyền nhận được trong mạng.Ai chuyền cho họ, ở tầng nào của đội hình?
Người phân phối bóng rộngTổng đường chuyền đi ra và số đồng đội khác nhau được chuyền tới.Chuyền về, ngang hoặc vượt tuyến? Có một hướng chiếm gần hết không?
Người kết nối các nhómĐộ trung gian (betweenness) nếu đã xây dựng mạng phù hợp.Xem lại chuỗi thật để xác định cầu thủ có nối tuyến dưới với tuyến trên trong cùng pha hay không.


Trong mạng đơn giản, bậc đi ra là số người nhận khác nhau. Khi cộng số lượt chuyền trên các liên kết, đó là tổng trọng số đi ra. Độ trung gian được tính từ các đường đi ngắn nhất theo cách định nghĩa của mạng. Nếu dùng số lượt chuyền làm trọng số, phải nêu cách chuyển nó thành độ dài hoặc chi phí, vì liên kết dày thường biểu thị kết nối mạnh. Hai cạnh liền nhau trên mạng cả trận cũng có thể đến từ hai lần kiểm soát bóng khác nhau. [1][2]


Ví dụ đọc một bảng chuyền có hướng


Ví dụ giả định. Trong 15 phút, trung vệ số 4 chuyền 12 lần cho số 5 và 8 lần cho số 6. Số 6 nhận thêm 5 đường chuyền từ số 5, rồi chuyền 9 lần cho số 8 và 7 lần cho số 10. Các con số chỉ mô tả những cặp đã nêu. Trong ví dụ này, số 4 có nhiều đường chuyền đi ra hơn số 6, còn số 6 có dấu hiệu nối tuyến dưới với hai điểm nhận cao hơn. Để kiểm tra, lấy một số pha mà số 6 nhận từ số 4 hoặc 5, rồi theo bóng xem anh ta có phát triển bóng lên tuyến trên ngay trong chuỗi đó hay không.


Dựng và kiểm tra bản đồ từ dữ liệu sự kiện



Chọn một đội và khoảng thời gian rõ ràng. Có thể tách trước và sau khi thay người, hoặc tách lúc hòa và lúc đang dẫn.
Lọc đường chuyền theo mục đích. Với mạng luân chuyển bóng sống, dùng các đường chuyền hoàn thành trong bóng sống và giữ cùng quy ước khi so hai mạng. Kiểm tra cách nguồn xác định người nhận. Chẳng hạn, đặc tả StatsBomb Open Data v1.1 mô tả trường người nhận và quy ước đường chuyền hoàn thành khi không có trường kết quả. [3]
Gộp theo cặp có hướng và đặt nút theo một quy tắc tọa độ nhất quán. Ghi rõ giai đoạn, đơn vị, số đường chuyền và thang độ dày.
Nếu bỏ các liên kết ít lặp lại để hình dễ đọc, ghi ngưỡng ngay trong chú giải. Nêu rõ chỉ số tính từ mạng đầy đủ hay mạng đã lọc. Kiểm tra các đường chuyền ít gặp nhưng giúp thoát pressing hoặc đưa bóng vào vòng cấm.
Đối chiếu với video các pha triển khai. Kiểm tra cầu thủ nhận bóng dưới áp lực, xoay người đưa bóng lên hoặc đổi hướng tấn công, và vai trò ấy có thay đổi theo giai đoạn hay không.

Một trung vệ có thể dẫn đầu về số đường chuyền trong giai đoạn đội giữ bóng ở tuyến dưới. Tiền vệ trụ có thể là điểm thoát pressing, còn cầu thủ cánh làm đầu mối ở phần ba cuối sân. Khi bản đồ cho thấy hai đầu mối, hãy gọi tên chức năng của từng người. Những pha kéo đối thủ và chạy chỗ không nhận bóng cần video hoặc tracking để đánh giá. [1]


Tài liệu tham khảo



Buldú và cộng sự (2018) — Using Network Science to Analyse Football Passing Networks, hình 1
Opsahl, Agneessens và Skvoretz (2010) — Node centrality in weighted networks
StatsBomb Open Data Specification v1.1 — Trường người nhận và kết quả của sự kiện chuyền bóng

Xem bóng đá trên Klive


2026-11-17 19:12:12